پلوس (CV Joint) یک بخش مهم در سیستم انتقال قدرت خودروی شما است. این قسمت وظیفه انتقال نیرو از گیربکس به چرخها را برعهده دارد و درعینحال امکان حرکت نرم و روان را فراهم میکند. اما پلوسها مانند هر بخش دیگری از خودرو، میتوانند با گذشت زمان دچار خرابی شوند و مشکلات متعددی را برای خودروی شما ایجاد کنند. در این مقاله از همیار حامی، دلایل، نشانهها، عوارض خرابی پلوس خودرو را بررسی میکنیم. همچنین راهکارهایی برای جلوگیری از این مشکل را ارائه میدهیم. مطالعه این مطلب برای هر رانندهای ضروری است.
دلایل اصلی خرابی پلوس خودرو
پلوس مجموعهای شامل شفت و مفصلهای CV است که گیربکس را به چرخها متصل میکند و امکان حرکت نرم خودرو را فراهم میسازد این مفصل طوری طراحی شده است که فشارهای ناشی از رانندگی، مانند پیچیدن فرمان، چرخشها و عبور از دستاندازها را تحمل کند. معمولا پلوسها طول عمر بالایی دارند و بسته به شرایط رانندگی، ممکن است بیش از 150 هزار کیلومتر دوام بیاورند؛ اما عوامل مختلفی میتوانند باعث خرابی آنها شوند از جمله:
- پارگی گردگیر: یکی از علل شایع خرابی پلوس، پارگی گردگیر آن است. هنگامیکه گردگیر پاره میشود، پلوس گریس خود را از دست میدهد و دیگر روانکاری نمیشود. علاوهبراین، پارگی میتواند باعث ورود آب و کثیفی به داخل گردگیر شود و آن را مستعد خرابی سریع کند.
- فرسودگی و استهلاک: فرسودگی و استهلاک عادی هم میتواند باعث خرابی پلوس شود. عادت رانندگی شما و محیطی که در آن رانندگی میکنید، میتواند بر طول عمر پلوسها تاثیر بگذارد.
- ارتفاع دادن به خودرو: نصب کیتهای افزایش ارتفاع در خودرو، فاصله بین دیفرانسیل و توپی چرخ را افزایش میدهد. این کار زاویه مفصل بیرونی پلوس را از حد استاندارد بیشتر میکند و فشار اضافی بر آن وارد میشود.
نشانههای خرابی پلوس؛ علائمی که هر راننده باید بشناسد
معمولا قبل از اینکه پلوس خودرو بهطور کامل خراب شود، نشانههایی وجود دارد که هشدار میدهند ماشین به خرابی نزدیک میشود. تشخیص سریع این علائم میتواند از خرابی کامل پلوس، هزینههای بالای تعمیر و خطرات ایمنی جلوگیری کند. علائم خرابی پلوس شامل موارد زیر میشوند:
- صدای کلیک هنگام پیچیدن فرمان: صدای کلیک یا تقتق هنگام پیچیدن فرمان میتواند نشاندهنده مشکل در پلوس باشد. این صدا در پیچهای تند و با سرعت پایین بیشتر شنیده میشود. پس صدای خرابی پلوس را جدی بگیرید.
- نشت گریس روی چرخها: گردگیر پلوس با گریس پر شده است. اگر این کاور آسیب ببیند، گریس به داخل چرخها نشت پیدا میکند. مشاهده گریس روی چرخها علائم خرابی پلوس است.
- صدای تق یا ضربه: شنیدن صدای تق یا ضربه هنگام پیچیدن فرمان، به ویژه پیچهای تند و با سرعت پایین میتواند از علائم خرابی سر پلوس باشد.
- لرزش خودرو: لرزش شدید، بهویژه در سرعتهای بالاتر، میتواند نشانه خرابی پلوس باشد. اگرچه لرزش ممکن است ناشی از مشکلات دیگر هم باشد؛ اما در صورت لرزش بررسی فوری خودرو بسیار مهم است.
- سایش نامتوازن تایرها: سایش نامتوازن تایرها معمولاً مستقیماً به پلوس مربوط نیست، اما خرابی شدید پلوس میتواند باعث انتقال نیروی نامتعادل و در نتیجه سایش غیرعادی شود؛ چراکه انتقال نیرو به چرخها بهطور یکنواخت انجام نمیشود.
عوارض خرابی پلوس خودرو و تأثیر آن بر عملکرد و ایمنی خودرو
در صورت شکستگی کامل پلوس، انتقال نیرو به چرخها کاملاً قطع میشود؛ اما در خرابیهای اولیه، نشانهها محدود به صدا و لرزش هستند که از مهمترین پیامد خرابی پلوس خودرو به شمار میرود. این شرایط میتواند باعث توقف حرکت خودرو یا دشوارشدن کنترل آن میشود. از جمله عوارض خرابی پلوس خودرو میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- مشکلات فرمانپذیری: خرابی پلوس میتواند تاثیر زیادی بر توانایی شما در فرمانپذیری خودرو بگذارد. ازآنجایی که پلوس در چرخش چرخها نقش دارد، خرابی آن باعث فرمانپذیری غیرقابل کنترل یا نامنظم خودرو میشود.
- لرزش و صداها: زمانیکه پلوس از کار میافتد، احتمالا لرزشهای شدیدی را از قسمت جلوی خودرو احساس خواهید کرد که کنترل آن را دشوار میکند. علاوهبر این، ممکن است صداهای غیر عادی خودرو مانند کوبش یا ساییدگی شنیده شود؛ چراکه پلوس شکسته باعث تماس و مالش قطعات فلزی به یکدیگر میشود.
- ازدستدادن کامل کنترل خودرو: شکست ناگهانی پلوس میتواند کنترل خودرو را بهشدت مختل کند و خطر انحراف را افزایش دهد. بههمین دلیل رسیدگی فوری به هرگونه علائم خرابی پلوس بسیار ضروری است.
- آسیب به سایر اجزا: شکستگی پلوس میتواند یک اثر دومینویی ایجاد کند و منجر به آسیب به سایر اجزای سیستم انتقال قدرت، از جمله اکسل (محور)، گیربکس و دیفرانسیل شود. فشار وارده بر این اجزا هنگام خرابی پلوس خودرو میتواند به تعمیرات پرهزینه و توقف طولانیتر خودرو منجر شود.
تست و تشخیص خرابی پلوس خودرو
اگر به خرابی پلوس خودروی خود شک دارید، چند کار وجود دارد که میتوانید برای شناسایی مشکل انجام دهید. در زیر روشهای تست و تشخیص خرابی پلوس خودرو را آوردهایم:
- بازرسی پلوس: پلوس را با دقت بررسی کنید و بهدنبال هرگونه علائم فرسودگی یا آسیب باشید.
- بررسی گردگیرها: اگر گردگیرها آسیب دیدهاند یا ترک خوردهاند، میتواند نشانهای از خرابی پلوس باشد.
- بررسی نشت: قسمت اطراف پلوس را برای مشاهده هرگونه نشت یا ازدستدادن گریس بررسی کنید.
- تست رانندگی: خودروی خود را برای یک تست رانندگی ببرید و به هرگونه صداها یا لرزشهای غیرعادی توجه کنید.
آیا تعویض پلوس خودرو ضروری است؟
در صورت خرابی پلوس خودرو، باید هرچه سریعتر به این مشکل رسیدگی کنید تا مانع از آسیبهای بیشتر به خودرو شود. برخی از اقداماتی که میتوانید انجام دهید شامل موارد زیر است:
- تعویض پلوس: اگر خرابی پلوس ناشی از پارگی گردگیر باشد، در بسیاری موارد تعمیر یا تعویض گردگیر کافی است؛ اما در صورت آسیب به مفصل، تعویض پلوس ضروری خواهد بود.
- تعمیر گردگیرها: اگر گردگیرها آسیب دیدهاند، احتمالا به تعمیر یا تعویض نیاز داشته باشند.
- بررسی اجزای اطراف: باید اجزای اطراف، مانند محورها و بلبرینگها را بررسی کنید تا مطمئن شوید که آسیب ندیدهاند.
- مراجعه به مکانیک: اگر نمیدانید چه کاری باید انجام دهید یا خودتان نمیتوانید تعمیری انجام دهید، باید خودروی خود را به یک مکانیک ببرید.
چگونه از خرابی پلوس خودرو پیشگیری کنیم؟
پیشگیری از خرابی پلوس خودرو میتواند از هزینه تعمیرات سنگین و مشکلات ایمنی جلوگیری کند؛ پس شما با رعایت نکات ساده و بررسی منظم این قطعه، میتوانید عملکرد روان و طول عمر بیشتر پلوس خودروی خود را تضمین کنید. در زیر چند نکته مهم برای جلوگیری از خرابی پلوس خودرو آوردهایم:
- بازرسیهای منظم: بازرسی منظم پلوس و گردگیرهای آن از نظر علائم فرسودگی مانند ترک، پارگی یا نشت گریس، میتواند از خرابیهای ناگهانی جلوگیری کند. اگر متوجه هر گونه مشکلی شدید، در اسرعوقت از یک تعمیرکار حرفهای بخواهید که آن را برطرف کند.
- تعمیرات به موقع: اگر علائمی از خرابی پلوس، مانند صدای تقتق (کلیک) یا لرزش، را احساس کردید، آنها را نادیده نگیرید. تعمیر بهموقع میتواند از شکستن کامل پلوس جلوگیری و ایمنی شما را در جاده حفظ کند.
- حفظ روانکاری مناسب: پلوس برای روانکاری به گریس نیاز دارد. اطمینان از سالمبودن گردگیر و روانکاری صحیح پلوس به افزایش طول عمر آن و جلوگیری از خرابی زودرس کمک میکند.
- رانندگی با احتیاط: از فشار غیرضروری بر پلوسها خودداری کنید؛ برای این کار، با شتابگیری ملایم رانندگی کنید و از پیچیدنهای تند با سرعت بالا بپرهیزید. این کار سایش و پارگی پلوسها را کاهش میدهد و طول عمر آنها را بیشتر میکند.
سخن پایانی
پلوس قطعهای مهم در انتقال نیرو به چرخها است. خرابی این قطعه میتواند باعث لرزش، صداهای غیرعادی، کاهش کنترل خودرو و آسیب به سایر قطعات شود. عوامل متداول خرابی پلوس خودرو شامل پارگی گردگیر، فرسودگی طبیعی و رانندگی در شرایط سخت است. شما با شناسایی علائم هشداردهنده مانند صدای کلیک، نشت گریس و لرزش، انجام بررسیهای منظم و تعمیر بهموقع، میتوانید از خرابی کامل پلوس جلوگیری و ایمنی و طول عمر خودرو را حفظ کنید.
سوالات متداول
بله؛ خرابی شدید پلوس میتواند مانع انتقال نیرو به چرخها و باعث ازکارافتادن کامل خودرو شود. در این حالت حرکت خودرو متوقف شده و کنترل فرمان هم دشوار یا غیرقابلکنترل میشود.
بله؛ بررسی و نگهداری منظم پلوس و گردگیرهای آن، از جمله کنترل سلامت گریس و عدم پارگی کاور، میتواند عمر مفصل را افزایش دهد و از خرابی سریعتر جلوگیری کند.
خیر، همه خودروهایی که از پلوس استفاده میکنند، از جمله خودروهای دیفرانسیل جلو، عقب یا چهارچرخ محرک، ممکن است دچار خرابی پلوس شوند.
